Бага насны хүүхдийн бие бялдар, оюун ухаан, нийгэмшихүйн хөгжилд гарах өөрчлөлт, онцлог, тэдний асаргаа, эрүүл мэнд, халамж хамгаалал үйл ажиллагаанд тавигдах наад захын энгийн нийтлэг шаардлагыг тусгасан,  энэ чиглэлээр насанд хүрэгчдийн зүгээс үзүүлэх дэмжлэгийг тодорхойлсон бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартыг баталлаа.

Энэхүү стандарт нь шинээр мэндэлсэн хүүхдээс эхлэн сургуульд орох хүртэлх 0-6 насны бүх хүүхэд, тэдний эцэг эх, улмаар боловсрол, эрүүл мэнд, нийгмийн халамжийн салбарт ажилладаг хүмүүсийн үйл ажиллагааны  гарын авлага болох юм. Уг стандартыг 5000 хувь хэвлүүлэн улсын хэмжээнд түгээж, багш нарт зориулсан сургалтыг зохион байгууллаа.

Хоёр талын хооронд хамтран ажиллах санамж бичигт гарын үсэг зурах ёслолд Монгол Улсын Ерөнхий сайд С.Батболд оролцож, энэхүү арга хэмжээнд Засгийн газар өндөр ач холбогдол үзүүллээ.

Шинэчилсэн стандарт, хөтөлбөрт нийцүүлэн сурагчдыг үнэлдэг, боловсролын чанараа хянадаг, багшаа бэлтгэдэг, багш нарынхаа мэргэжлийг дээшлүүлдэг, сурах бичгээ зохиодог тогтолцоог цогцоор нь шинэчилснээр Монгол Улсын ерөнхий боловсролын сургалтын чанар Кембрижийн Их Сургуулийн олон улсын шалгалтын төвөөр баталгаажиж олон улсын түвшинд хүлээн зөвшөөрөгдөнө.  

ЕБС-ын сурагчид гадаадын нэр хүндтэй их сургуулиудад шууд элсэн суралцах боломжтой болж эхэллээ

Энэ хичээлийн жилд олон улсын хөтөлбөрөөр хичээллэх хос хэлний сургалттай "Шинэ эхлэл", "Монгол тэмүүлэл" сургуулиудыг шинээр байгуулж үйл ажиллагааг нь эхлүүллээ. Түүнчлэн аймаг, нийслэлийн дүүргүүдэд 31 сургуулийг сонгож, бага, дунд боловсролын шинэчилсэн стандарт, сургалтын хөтөлбөрийн тохирцыг шалгах бэлтгэл ажлыг хангаж байна.


Монгол улсад орчин цагийн боловсрол үүсч хөгжсөний 90 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүллээ.

Монгол Улсад ардын хувьсгал ялж, олноо өргөгдсөний арваннэгдүгээр он буюу 1921 оны 8 дугаар сарын 14-ний өдрийн Ардын Засгийн газрын хурлаар "Бага сургууль байгуулах тухай" тогтоолыг баталж,  Нийслэл хүрээнд буюу  одоогийн Улаанбаатар хотод анхны бага сургуулийн шавыг тавьж, 59 хүүхэд, 2 багштайгаар хичээллэж эхэлснээр өнөөгийн шинэ цагийн боловсролын салбарын эхлэл тавигдсан түүхтэй.

Эдүгээг хүртэл 90 жилийн хугацаанд манай боловсролын салбар маань сургуулийн өмнөх боловсрол, ерөнхий боловсрол, мэргэжлийн болон дээд боловсрол гэсэн тогтолцоотойгоор дэлхий хэмжээний боловсрол болтлоо хөгжөөд байна.

Өнөөдөр улсын хэмжээнд 879 цэцэрлэг, ерөнхий боловсролын 752 сургууль, мэргэжлийн сургалт-үйлдвэрлэлийн 71 төв, 94 их, дээд сургуульд 900 мянга гаруй хүүхэд багачууд, оюутан залуус эрдэм мэдлэгээр жигүүрлэж, эрдмийн саруул танхимд маань 40,0 мянган багш соёлын үрийг тарьж байна. 


Багшийн алдрыг мөнхөлж ардын уран зохиолч Шаравын Сүрэнжавын "БАГШ" найраглалаар бүтээсэн хөшөөг босголоо

"Ус мөрнийг далайд үдээд байрандаа үлддэг уулс юм Та, Тус бүтээж даяныг тэтгээд хариу нэхдэггүй өглөгч юм Та" гэж ардын багшийг нэгэнтээ магтан шүлэглэсэн байдаг.

Монгол төрийн түшээдээс эхлээд эрдэмтэн судлаачид, эмч сувилагч, инженер технологич, сэтгүүлч зураглаач, цагдаа цэрэг, ажилчин тариаланч, сурагч багачууд гээд хэн бүхнийг эрдмийн дөрөөнд анх дөрөөлүүлж, ухаан билгийн оньсыг тайлсан ачтан бол яахын аргагүй БАГШ билээ. Багшийн гараас хөтлөөгүй, багшаар бичиг эрдэм заалгаагүй хүмүүн гэж байхгүй. Тиймээс хэн бүхний сэтгэл зүрхэнд дээдлэгдсэн, шүлэг, дуунд дуурсагдсан үе үеийн ачит мэргэн багш нарынхаа суу алдрыг мандуулж, Ардын уран зохиолч Шаравын Сүрэнжавын "БАГШ" найраглалаар бүтээсэн хөшөөг эрдэм оюуны уурхай болсон Багшийн сургуулийнхаа өмнө босгож, хүн ардыг соён гэгээрүүлж, улс орны тусгаар тогтнол, хөгжил, цэцэглэлтэд МОНГОЛ багш нарынхаа түүхэнд гүйцэтгэсэн үүрэг, хөдөлмөр зүтгэлийг алдаршууллаа.


  Мэргэжлийн болон дээд боловсрол:


Оюутан залуучуудын сурах бололцоог дэмжих хууль эрх зүйн зохицуулалт хийгдлээ

  "Дээд боловсролын санхүүжилт, суралцагчдын нийгмийн баталгааны тухай" хуулийг 2011 онд Улсын Их Хурлаар батлуулсан билээ.   

Шинээр батлуулсан хуулийн зарим, зүйл заалтыг хэрэгжүүлэх ажлын хүрээнд "Монгол Улсын болон гадаад орны дээд боловсролын сургалтын байгууллагад суралцагчдад суралцагчийн тэтгэлэг олгох журам", "Монгол Улсын болон гадаад орны дээд боловсролын сургалтын байгууллагад суралцагчид сургалтын төлбөрийн болон амьжиргааны зардлын зээл олгох, эргэн төлүүлэх журам"-ыг шинэчлэн батлууллаа.

Оюутан залуучуудын сурах бололцоог дэмжих, авъяаслаг сурагчдыг дэмжих, сурагч, оюутны идэвхи чармайлтыг нэмэгдүүлэх, дээд боловсролын сургалтын чанарыг дээшлүүлэх, чадварлаг боловсон хүчнийг бэлтгэх ажлыг сайжруулахад журмын гол зорилго оршино.


Гадаадын нэр хүндтэй их дээд сургуульд суралцах боломж бололцоо нэмэгдлээ

Манай улс  уул уурхайн мэргэжлийн чиглэлээр  дэлхийн түвшинд хүрсэн хос дипломтой инженер техникийн мэргэжилтэн бэлтгэж эхэллээ. 

Монгол Улсын Шинжлэх ухаан технологийн их сургууль, АНУ-ын Аризонагийн их сургуулийн хооронд Уул уурхайн мэргэжлээр 2+2 хамтарсан сургалтын хөтөлбөр хэрэгжүүлэхээр хоёр тал гэрээнд гарын үсэг зурлаа. Ингэснээр Монгол Улсын Шинжлэх ухаан технологийн их сургуулийн сургалтын хөтөлбөрийг АНУ-ын нэр хүндтэй их сургуулийн сургалтын хөтөлбөртэй дүйцүүлж улмаар монголын оюутан залуус АНУ-ын их сургуулийн боловсрол эзэмшиж, хоёр их сургуулийн диплом гардан авах боломжтой боллоо.

Өөрөөр хэлбэл монголдоо хоёр жил суралцсаны дараа англи хэлний болон бусад шалгуурыг хангасан тохиолдолд Аризонагийн их сургуульд үргэлжлүүлэн суралцаж хоёр их сургуулийг зэрэг төгсөнө.  Аризонагийн их сургууль нь уул уурхайн чиглэлээр мэргэжилтэн бэлтгэдэг дэлхийн нэр хүндтэй их сургуулиудын нэг юм.

Өөрийн шилдэг оролцогч, өндөр шалгуур болон шударга нээлттэй сонгон шалгаруулалтаараа дэлхийд хэдийнээ танигдсан АНУ-ын Засгийн газрын боловсролын тэргүүлэх хөтөлбөр болох Фулбрайтын Гадаад Оюутны тэтгэлэгт хөтөлбөрөөр 2011-2012 оны хичээлийн жилд тус улсын  их, дээд сургуулиудад манай 15 оюутан магистрантурт суралцаж байна. Уг тэтгэлгээр өмнө нь жилд  4 оюутан суралцдаг байсан бол Боловсрол, соёл, шинжлэх ухааны сайд Ё.Отгонбаяр болон АНУ-ын Төрийн департмент дахь олон нийттэй харилцах асуудал эрхэлсэн Төрийн нарийн бичгийн даргын орлогч хатагтай Жүдит Макхале нар монгол оюутнуудад олгох тэтгэлэгт хөтөлбөрийг өргөжүүлэх хамтарсан мэдэгдэлд гарын үсэг зурснаар энэ оноос жилд 15 оюутан суралцуулахаар боллоо.

Дэлхийн тэргүүлэх их, сургуулиудад инженер-технологийн чиглэлээр бакалаврын зэргээр суралцах оюутнуудын сургалтын төлбөр, амьжиргааны зардлыг Сургалтын төрийн сангаас санхүүжүүлэхээр шийдвэрлэж, улсын төрөлжсөн олимпиадад болон олон улсын олимпиадад эхний 3 байр эзэлсэн сурагчдад Сургалтын төрийн сангийн санхүүжилтээр суралцах эрхийн батламжийг гардууллаа. Ингэснээр манай орны оюутан, залуучууд Thomson Reuters-ын зэрэглэлийн шилдэг 50 их сургуульд инженер, технологийн чиглэлээр үндсэн ангид Сургалтын төрийн сангийн санхүүжилтээр суралцах эрх зүйн орчин бүрдлээ.

Бид 2011 онд 130 шинэ барилга угсралтын ажлыг шинээр эхлүүлсний гадна 314 барилгад их  засвар, өргөтгөл, барилга угсралтын ажлыг гүйцэтгэж, 81 барилгыг ашиглалтад хүлээн авсанаар 3320 ортой 35 цэцэрлэгийн барилга, 5888 суудалтай 16 сургуулийн хичээлийн байр, 930 ортой 7 дотуур байрны барилга, 3456 метр квадрат талбай бүхий 11 спорт заал, 1708 суудалтай 8 соёлын төвийн барилга, 2 музейн шинэ барилгаар хүчин чадлаа өргөтгөлөө.

Энэ жил сургуулийн 28 барилгыг ашиглалтад оруулж, суудлын тоог 14900-аар, цэцэрлэгийн 38 барилгыг ашиглалтад оруулж, орны тоог 4010-аар, дотуур байрны 6 барилгыг ашиглалтад оруулж, орны тоог 760-аар, 7 спорт заал, соёлын төвийн 10 барилгыг ашиглалтад оруулж, суудлын тоог 2100-аар тус тус нэмэгдүүлнэ.

 

Төрөөс боловсролын салбарт онцгойлон анхаарч Монгол Улсын 2012 оны Төсвийн тухай хуулиар боловсрол, соёл, шинжлэх ухааны салбарын 2012 оны төсвийг 1100.4 тэрбум төгрөгөөр баталсан нь өмнөх оныхоос 262.6 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэж, улсын нийт төсвийн 23.8 хувьтай тэнцэж байна. Түүний дотор салбарын улсын төсвийн хөрөнгө оруулалт 2011 оныхоос 1.6 дахин нэмэгдэж, 209.8 тэрбум төгрөгт хүрлээ.